Có những cảm xúc không ồn ào, không dữ dội, chỉ lặng lẽ nằm lại trong lòng người suốt nhiều năm, chờ một dịp đủ yên để được cất thành lời. Với Tuyết Hường, “Tết Xa” chính là một cảm xúc như thế. Một bài hát cô yêu thích từ lâu, một câu chuyện cô luôn mang theo mỗi độ xuân về, và cuối cùng là một MV được thực hiện không phải để phô bày, mà để lắng lại.
Là một nhà sản xuất, biên kịch, đạo diễn, nhà báo, Tuyết Hường đã thực hiện hàng trăm sản phẩm cho trẻ em và người lớn. Nhưng “Tết Xa” lại là MV đầu tay cô làm cho bản thân. Giữa guồng quay công việc, giữa những mùa Tết tất bật, “Tết Xa” vẫn được cô giữ lại cho riêng mình – như một nỗi nhớ chưa cần gọi tên. Mỗi năm Tết đến, dự định ấy lại được nhắc khẽ trong lòng, rồi tiếp tục được cất đi, nhường chỗ cho những ưu tiên khác.
Cho đến khi sự động viên giản dị nhưng chân thành của chị Mai Thi – người vào vai người mẹ trong MV “Làm đi, làm cho mình một lần” – khiến Tuyết Hường dừng lại và nghĩ: có lẽ đã đến lúc làm một điều cho chính mình. Không ồn ào, không cầu kỳ, “Tết Xa” được thực hiện từ một tâm thế rất thật: giữ nguyên cảm xúc ban đầu của những người con muốn về nhà nhưng không thể.
Ngay cả buổi thu âm cũng mang theo nhiều cảm xúc. Khi ấy, Tuyết Hường vẫn chưa hoàn toàn khỏe, cổ họng còn đau sau những ngày ho nặng. Nhưng với sự đồng hành và động viên của chị Mai Thi, buổi thu diễn ra nhanh chóng, trọn vẹn, và để lại những phản hồi tích cực từ phòng thu – như một sự an ủi dịu dàng dành cho quyết định muộn màng nhưng cần thiết ấy.
“Tết Xa” không bắt đầu bằng nước mắt, mà mở ra bằng những khoảng lặng. Khoảng lặng của những ngày cuối năm, khi phố xá rộn ràng, người người đếm ngược thời gian trở về nhà, nhưng đâu đó vẫn còn những người lặng lẽ ở lại. Bản nhạc vang lên khẽ khàng, mộc mạc, như một tiếng thở dài quen thuộc của những người con xa quê – những người muốn về lắm, nhưng không thể.
Từ cảm xúc của Tuyết Hường, câu chuyện trong MV dần mở ra. Nhân vật Tú xuất hiện giữa không gian Tết rộn ràng của quán xá, của bao lì xì, của những câu hỏi tưởng chừng vô tư: “Tết này có về không?”. Càng nhiều niềm vui xung quanh, nỗi lạc lõng của Tú càng hiện rõ. Cậu mắc kẹt giữa guồng quay mưu sinh, giữa những cuộc gọi không dám nghe, những lần cầm điện thoại rồi lại lặng lẽ đặt xuống. Nỗi nhớ nhà không ồn ào, mà len vào từng khoảnh khắc rất nhỏ: nhìn khách mà thoáng ngỡ là mẹ, nghe người khác hồ hởi nói về chuyến về quê mà tim chợt se lại, hay chỉ một tấm ảnh gia đình cũng đủ khiến lòng chùng xuống.
Điểm chạm sâu nhất của MV nằm ở sự song hành của hai nỗi nhớ. Ở một không gian khác, nơi quê nhà, sự trông ngóng diễn ra trong lặng lẽ. Không cần lời thoại, chỉ là hình ảnh người mẹ và người em ngồi thẫn thờ, ánh mắt hướng ra xa, đủ để người xem cảm nhận nỗi chờ đợi dài lâu.
Sự đối lập ấy càng rõ nét hơn khi xen vào hình ảnh bé Nếp hồn nhiên khoe: “Tết này mẹ em sẽ về đó”. Niềm vui rất trong trẻo ấy, vô tình lại khiến nỗi nhớ của mẹ và em của Tú thêm phần day dứt.
Những nhân vật xung quanh góp phần làm đầy câu chuyện. Gia đình bé Lily và mẹ Hà xuất hiện như những vị khách mang theo không khí Tết ấm áp: cùng nhau chụp ảnh, cười nói, sum vầy – những khoảnh khắc tưởng bình thường nhưng lại trở thành tấm gương phản chiếu nỗi nhớ nhà trong Tú.
Gia đình bé Nếp và mẹ Nhi – những người hàng xóm nơi quê – mang đến hình ảnh đoàn tụ giản dị, để từ đó, cảm giác thiếu vắng của những người chưa thể sum họp càng hiện lên rõ ràng hơn.
Giai điệu và ca từ của “Tết Xa” không cầu kỳ, nhưng mỗi câu hát đều gợi lên nỗi nhớ rất cụ thể: nhớ mẹ, nhớ cha, nhớ bữa cơm nhà, nhớ nồi bánh chưng, nhớ tiếng cười ngày đầu năm. Đó là thứ nỗi nhớ không ồn ào, không bi lụy, mà cứ âm ỉ, dai dẳng, khiến người nghe bất giác chùng lòng, để rồi nhận ra hai tiếng “gia đình” quý giá đến nhường nào khi Tết chạm ngõ.
Lần đầu đảm nhận vai chính, Tú đã thể hiện trọn vẹn tâm lý của một người con xa nhà: lặng lẽ, kìm nén, chịu đựng, cho đến khoảnh khắc không thể giữ được cảm xúc. Cảnh Tú thui thủi ngồi khóc một mình khi nỗi nhớ vỡ òa là một trong những điểm chạm mạnh nhất của MV – không cần lời thoại, chỉ là nước mắt rơi đúng lúc, đủ khiến người xem nghẹn lại.
Cao trào của “Tết Xa” không nằm ở bi kịch, mà ở một niềm vui rất khẽ. Khi Tú vẫn đang mải miết trong nỗi nhớ, tiếng gọi vang lên: “Anh hai ơi, mẹ và em lên thăm anh hai nè”. Khoảnh khắc ấy không cần sắp đặt cầu kỳ – chỉ ánh mắt, nụ cười và cái ôm cũng đủ xóa nhòa mọi khoảng cách. Một cái kết nhẹ, nhưng đủ để bù đắp cho tất cả những ngày chờ đợi.
“Tết Xa” còn là một MV rất đặc biệt bởi những người góp mặt đều là những người thân thiết với Tuyết Hường. Từ gia đình chị Mai Thi, gia đình bé Lily, bé Nếp, đến ekip phía sau, tất cả cùng xuất hiện bằng sự chân thành. Tuyết Hường muốn gửi lời cám ơn đến tất cả mọi người, đặc biệt là Khểnh – đạo diễn của MV – người bạn thân đã đồng hành cùng cô suốt 16 năm qua, nên rất thấu hiểu những điều mà cô ấp ủ.
Những cảnh quay hát của Tuyết Hường được xử lý tối giản: chỉ đứng, chỉ ngồi, chỉ hát, nhưng đẹp theo một cách rất thơ – đẹp kiểu buồn, để người xem có không gian lắng lại và nghe chính cảm xúc của mình.
Sau cùng, “Tết Xa” không chỉ là câu chuyện của nhân vật Tú, mà là lát cắt rất thật trong hành trình cảm xúc của Tuyết Hường. Một sản phẩm nhỏ, nhưng được làm từ sự ấp ủ lâu dài. “Tết Xa” vì thế không đơn thuần là một bài hát hay một câu chuyện cảm động. Đó là lời thủ thỉ gửi đến những người con chưa thể về nhà mỗi dịp xuân sang: dù không thể về nhà, thì tình thân vẫn luôn tìm cách đến bên. Dịu dàng. Âm thầm. Và rất thật.
ANNA TRÚC MAI
Ảnh: Quốc Trung
